Nằm trong quần thể của Vịnh Bái Tử Long, Vườn quốc gia Bái Tử Long là nơi còn lưu giữ được nhiều mẫu gene động thực vật quý hiếm, nhiều loài đã được ghi vào trong sách đỏ. Một số loài cây, con một thời được coi là biến mất nay lại thấy xuất hiện trở lại.
Với diện tích 15.783 ha, gồm 6 đảo lớn và 24 đảo nhỏ, Vườn quốc gia Bái Tử Long chính thức đi vào hoạt động từ tháng 4-2002 tại huyện Vân Đồn. Không chỉ là khu bảo tồn thiên nhiên, đây còn là nơi có giá trị về khảo cổ học như hang Soi Nhụ – nơi phát hiện sự tồn tại của người Việt cổ cách đây khoảng 14.000 năm.
Cấu tạo địa chất của Vườn quốc gia Bái Tử Long bao gồm những đảo đất nằm xen kẽ với đảo đá, có những dãy núi đá vôi vây quanh những thung lũng rộng lớn tạo thành những thung áng tạo ra môi trường sống phong phú của nhiều loại động thực vật khác nhau.
Thung áng Hang Dơi là một ví dụ. Nằm ở khu vực Cái Lim, thuộc đảo Trà Ngọ Lớn, đây là khu rừng ngập mặn rộng khoảng 10 ha, cây có đường kính thân từ 25-30 cm, có niên đại hàng trăm năm. Nét đặc trưng của thung áng Hang Dơi là địa hình không trực tiếp tiếp xúc với nước biển. Nước biển chảy qua những hang ngầm hay những khe hốc đá, cộng với nước ngọt chảy trên sườn núi xuống tạo ra sự đa dạng của các loài động thực vật. Ở đây có nhiều loài sinh sống như ếch, nhái, rắn, xen kẽ với những loài nước mặn như tôm, ngán, sam…
Nằm ở phía cuối rừng ngập mặn này là Hang Dơi – nơi trú ngụ của hàng ngàn con dơi. Hiện tại Hang Dơi còn là nơi cư trú cho nhiều loài động vật như rái cá, cầy, cáo. Đặc biệt là loài khỉ xuất hiện khá nhiều, bao gồm giống khỉ ức trắng lông vàng và khỉ đuôi dài.
Cách hang Dơi khoảng 1 km về phía Bắc là hang luồn Cái Đé. Hang ngầm xuyên qua một dãy núi trùng điệp có chiều dài khoảng 500 m, trong lòng hang chỗ rộng nhất khoảng 60 m. Hang luồn Cái Đé chỉ vào được khi tuần nước cạn, vì khi nước lớn nước ngập tận đỉnh hang. Từ năm 2007, việc đưa du lịch hang luồn Cái Đé đã được tỉnh Quảng Ninh và huyện Vân Đồn đề cập đến, hứa hẹn nơi đây sẽ phát triển loại hình du lịch khám phá rất hấp dẫn.
Nằm trong quần thể Vườn quốc gia Bái Tử Long có xã Minh Châu, nơi sở hữu bãi biển tự nhiên cát trắng mịn dài khoảng 2 km, được đánh giá là bãi biển đẹp nhất Vịnh Bắc Bộ. Phía trên bãi biển là khu rừng trâm nguyên sinh trải dài trên diện tích 14 ha có niên đại khoảng 300 năm rất phù hợp với phát triển du lịch sinh thái.
Ngày 18-3-2008, tại Vườn quốc gia Bái Tử Long, Hiệp hội các vườn quốc gia và Khu bảo tồn thiên nhiên Việt Nam, Vườn quốc gia Bái Tử Long và UBND huyện Vân Đồn đã tổ chức Hội thảo xúc tiến du lịch sinh thái Bái Tử Long. Hội thảo đã đi đến thống nhất việc phát triển du lịch nhưng vẫn phải giữ nguyên môi trường sinh thái của Bái Tử Long. Chắc chắn rằng trong tương lai không xa, Vịnh Bái Tử Long, trong đó có Vườn quốc gia Bái Tử Long, sẽ trở thành điểm du lich hấp dẫn với du khách trong và ngoài nước.
Theo VŨ CÔNG THÀNH – Báo Quảng Ninh
